W procesie rozwoju przedsiębiorstw społecznych oraz podmiotów ekonomii społecznej coraz częściej mówi się nie tylko o dotacjach, ale również o instrumentach zwrotnych, takich jak preferencyjne pożyczki. To rozwiązania, które obok grantów i dotacji stanowią stabilny i elastyczny sposób finansowania inwestycji, umożliwiając firmom oraz PES dynamiczny rozwój, poprawę konkurencyjności i wdrażanie nowych modeli biznesowych.
W przeciwieństwie do dotacji, pożyczki pozwalają, na krótszy proces decyzyjny oraz możliwość realizacji inwestycji dopasowanych do realnych potrzeb organizacji. Oferowane są na warunkach znacznie korzystniejszych niż bankowe, a część z nich może podlegać nawet częściowemu umorzeniu — co łączy zalety pożyczki i dotacji w jednym instrumencie.
Aktualny portfel pożyczek dla Podmiotów Ekonomii Społecznej:
💰 „Pożyczki rozwojowe” – wsparcie dla firm z województwa śląskiego
Pożyczki rozwojowe dla mikro, małych i średnich przedsiębiorstw oraz spółek o średniej kapitalizacji realizujących na terenie województwa śląskiego oraz dla podmiotów ekonomii społecznej prowadzących działalność gospodarczą.
Pożyczka może zostać przeznaczona na inwestycje:
TYP A) inwestycje związane z dostosowaniem lub zmianą profilu prowadzonej działalności gospodarczej oraz modelu biznesowego
TYP B) inwestycje w infrastrukturę turystyczną oraz okołoturystyczną i rekreacyjną,
TYP C) inwestycje niezbędne do wejścia na rynki zagraniczne oraz polegające na dostosowaniu produktu do wymagań rynku docelowego, w tym uwzględniające również koszty związane z udziałem w targach zagranicznych stacjonarnie oraz on-line.
Co warto wiedzieć?
- Maksymalna wartość – do 5 000 000,00 zł,
- Okres spłaty – do 84 miesięcy,
- Okres karencji w spłacie kapitału – do 12 miesięcy,
- Oprocentowanie – 2% w skali roku,
- Wydatkowanie środków – do 180 dni od dnia uruchomienia Jednostkowej Pożyczki.
Z pożyczki można sfinansować zarówno planowane inwestycje, jak i bieżące potrzeby firmy, pod warunkiem że projekt nie został jeszcze zakończony w momencie przyznania finansowania. Środki mogą pokryć wydatki inwestycyjne oraz obrotowe, a pożyczka może stanowić nawet 100% wartości inwestycji – z możliwością wniesienia wkładu własnego, jeśli przedsiębiorca zdecyduje się na takie rozwiązanie. Co ważne, finansowanie obejmuje również koszty w kwotach brutto, czyli razem z podatkiem VAT.
Nabór odbywa się za pośrednictwem Partnerów Finansujących, takich jak:
- Agencja Rozwoju Regionalnego w Częstochowie S.A., dokumentacja pod linkiem: https://arr.czestochowa.pl/projekty/aktualne/pozyczka-rozwojowa-iii-2025;
- Agencja Rozwoju Regionalnego S.A w Bielsku-Białej;
- Rudzka Agencja Rozwoju „Inwestor” Sp. z o.o.;
- Agencja Rozwoju Lokalnego S.A. w Sosnowcu.
Więcej informacji na temat Partnerów: https://www.bgk.pl/produkty/pozyczka-rozwojowa-slaskie/
Wsparcie w formie pożyczki udzielane jest w ramach projektu „Instrumenty finansowe dla przedsiębiorstw” ze środków Programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027.
💰 „Pożyczka Ogólnopolska dla Podmiotów Ekonomii Społecznej” – Start i Rozwój
Oba instrumenty finasowania są skierowane m.in. do:
- spółdzielni socjalnych,
- warsztatów terapii zajęciowej i zakładów aktywności zawodowej,
- centrów integracji społecznej i klubów integracji społecznej,
- spółdzielni pracy, w tym spółdzielni inwalidów i spółdzielni niewidomych, oraz spółdzielni produkcji rolnej,
- organizacji pozarządowych, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1327 i 1265), z wyjątkiem partii politycznych, europejskich partii politycznych, związków zawodowych i organizacji pracodawców, samorządów zawodowych, fundacji utworzonych przez partie polityczne i europejskich fundacji politycznych;
- podmiotów, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, 2 lub 4 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (m.in. spółek non-profit, klubów sportowych, podmiotów kościelnych, stowarzyszeń JST).
„Pożyczka Na Start” to narzędzie dedykowane nowym podmiotom ekonomii społecznej, które prowadzą działalność nie dłużej niż 12 miesięcy i posiadają zdolność do spłaty pożyczki wraz z odsetkami.
Co warto wiedzieć?
- Maksymalna wartość – do 100 tys. zł na jedną pożyczkę, przy czym pożyczkobiorca może zaciągnąć maksymalnie dwie Pożyczki na start (w całym okresie programowania), o łącznej wartości nieprzekraczającej 200 tys. zł.
- Oprocentowanie – 0,25% (nowe preferencyjne oprocentowanie),
- Okres spłaty – do 5 lat,
- Karencja w spłacie kapitału pożyczki – do 6 miesięcy,
Pożyczka na start może być przeznaczona na finansowanie rozpoczęcia działalności, w szczególności:
- kosztów funkcjonowania PES we wczesnej fazie rozwoju działalności gospodarczej;
- wzrost aktywów (majątku), w tym zwiększenie wartości majątku trwałego – zakup nowych, odtworzenie zużytych bądź modernizację istniejących środków trwałych związanych z prowadzoną lub planowaną przez PES rozszerzoną działalnością, np.: zakup wyposażenia, maszyn, urządzeń, aparatów, w tym środków transportu bezpośrednio związanych z działalnością PES, zakup wartości niematerialnych i prawnych;
- rozszerzenie działalności poprzez podejmowanie działań mających na celu zwiększenie osiąganych przychodów, w tym finansowanie przedsięwzięć mających na celu rozpoczęcie nowej lub innej od dotychczas prowadzonej działalności;
- tworzenie nowych miejsc pracy;
- wdrażanie nowych rozwiązań technologicznych lub technicznych;
- inne cele gospodarcze przyczyniające się do rozwoju PES.
„Pożyczka Na Rozwój” skierowana do podmiotów ekonomii społecznej, które prowadzą działalność powyżej 12 miesięcy i posiadają zdolność do spłaty pożyczki wraz z odsetkami.
Co warto wiedzieć?
- Maksymalna wartość – do 500 tys. zł na jedną pożyczkę, ale nie więcej niż 1 mln zł na jeden PES w ramach jednej umowy z operatorem,
- Oprocentowani – 0,25% (nowe preferencyjne oprocentowanie),
- Okres spłaty – 7 lat w przypadku pożyczki do 400 tys. zł, 10 lat w przypadku pożyczki powyżej 400 tys. Zł
- Karencja w spłacie kapitału pożyczki – do 6 miesięcy
Pożyczka na rozwój może być przeznaczona na finansowanie rozwoju działalności PES, w szczególności:
- wzrost aktywów (majątku), w tym zwiększenie wartości majątku trwałego – zakup nowych, odtworzenie zużytych bądź modernizację istniejących środków trwałych związanych z prowadzoną lub planowaną przez PES rozszerzoną działalnością, np.: zakup wyposażenia, maszyn, urządzeń, aparatów, w tym środków transportu bezpośrednio związanych z działalnością PES, zakup wartości niematerialnych i prawnych;
- rozszerzenie działalności poprzez podejmowanie działań mających na celu zwiększenie osiąganych przychodów, w tym finansowanie przedsięwzięć mających na celu rozpoczęcie nowej lub innej od dotychczas prowadzonej działalności;
- tworzenie nowych miejsc pracy;
- wdrażanie nowych rozwiązań technologicznych lub technicznych;
- inne cele gospodarcze przyczyniające się do rozwoju PES.
✂️💰Częściowe umorzenie pożyczki – realna korzyść społeczna!
Unikalnym elementem pożyczek dla PES jest możliwość umorzenia do 40% kapitału pożyczki. Warunkiem jest osiągnięcie wymiernych korzyści społecznych, takich jak:
- utworzenie miejsc /a pracy dla osób z niepełnosprawnościami o umiarkowanym i znacznym stopniu niepełnosprawności lub osób z zaburzeniami psychicznymi, lub
- utworzenie miejsc/a pracy dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, przy czym za każde takie miejsce przysługuje umorzenie w wysokości 50 000 zł, jednak łącznie umorzenia nie mogą wynieść więcej niż 40% kwoty pożyczki, lub (zgodnie ze zmianą z dnia 22.08.2025r. dodatkowy możliwy warunek umorzenia)
- realizacja przedsięwzięć obejmujących usługi świadczone w społeczności lokalnej (usługi zdrowotne lub usługi społeczne), lub
- realizacja przedsięwzięć obejmujących oferowanie usług lub produktów związanych z zapewnianiem dostępności, o której mowa w ustawie z 19.07.2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami, lub
- realizacja przedsięwzięć w obszarze zielonej gospodarki.
Oznacza to, że część otrzymanego kapitału nie musi zostać zwrócona, pod warunkiem osiągnięcia jasno określonych efektów społecznych.
Dlaczego to się opłaca? Mechanizm umorzenia sprawia, że pożyczka:
- realnie zmniejsza zadłużenie,
- nagradza działalność prospołeczną,
- wspiera trwały rozwój organizacji i lokalnych społeczności,
- łączy zalety pożyczki i dotacji w jednym instrumencie.
Umorzenie pożyczki to nie tylko korzyść finansowa — to mechanizm wzmacniający efekt społeczny inwestycji. Oto 5 wymiarów korzyści:
- Motywacja do działań prospołecznych – umorzenie stanowi realny bodziec dla PES, by priorytetowo traktować zatrudnianie osób zagrożonych wykluczeniem społecznym lub inwestycje w usługi lokalne.
- Redukcja ryzyka finansowego – umorzenie zmniejsza całkowite obciążenie zadłużeniowe, co ułatwia planowanie długoterminowe i reinwestowanie oszczędzonych środków w dalszy rozwój działalności społecznej.
- Wzmacnianie lokalnych rynków pracy – finansowanie, które premiuje tworzenie miejsc pracy dla osób z niepełnosprawnościami lub zagrożonych wykluczeniem, przyczynia się do integracji zawodowej i społecznej, a także do stabilizacji lokalnych społeczności.
- Skalowanie efektu społecznego – umorzenie powiązane z mierzalnymi rezultatami (np. liczba utworzonych miejsc pracy) pozwala na skalowanie programów społecznych — im większy wpływ, tym większa korzyść finansowa dla pożyczkobiorcy.
- Łączenie celów ekonomicznych i społecznych – mechanizm umorzenia sprawia, że decyzje biznesowe uwzględniają kryteria społeczne, co sprzyja powstawaniu modeli hybrydowych łączących rentowność z misją społeczną.
Nabór odbywa się za pośrednictwem Partnerów Finansujących, takich jak:
- Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. w Bielsko-Białej, dokumentacja pod linkiem: https://arrsa.pl/pl/oferta/Finansowanie/pozyczka-ogolnopolska-dla-podmiotow-ekonomii-spolecznej;
- Rudzka Agencja Rozwoju „Inwestor” Spółka z o. o., dokumentacja pod linkiem: https://rarinwestor.pl/pozyczka-ogolnopolska-dla-podmiotow-ekonomii-spolecznej/ .
Wsparcie w formie pożyczek udzielane jest ramach projektu „Europejskie instrumenty zwrotne na rzecz rozwoju ekonomii społecznej”. Realizator Bank Gospodarstwa Krajowego, Program Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus.
Pożyczki rozwojowe i instrumenty dla PES coraz częściej traktowane są jako równorzędne źródło finansowania obok dotacji. Dzięki preferencyjnym warunkom, dłuższym okresom spłaty i możliwości częściowego umorzenia, dają organizacjom elastyczność i bezpieczeństwo potrzebne do stabilnego, odpowiedzialnego rozwoju.
Jeżeli chcecie dowiedzieć się więcej o wskazanych instrumentach finansowych zapraszamy na spotkania z doradcami biznesowymi z JOWES.
Na zakończenie
Podsumowując, odpowiednio dobrana i dobrze przygotowana pożyczka może stać się realnym wsparciem rozwoju organizacji — umożliwiając realizację nowych usług, inwestycje w kompetencje zespołu czy wzmocnienie stabilności finansowej. Kluczowe jest jednak świadome podejście do jej planowania, analiza możliwości spłaty oraz dopasowanie narzędzia do specyfiki i strategii działania Twojej organizacji.
Jeśli zastanawiasz się, czy pożyczka to właściwe rozwiązanie dla Twojego PES lub PS — zapraszamy do kontaktu! Nasi doradcy chętnie pomogą przeanalizować dostępne opcje i znaleźć najbardziej efektywne źródła finansowania, które wesprą realizację waszych celów społecznych i biznesowych.
Dominika Kasiura
Doradca biznesowy
